Moestuin zaaikalender: wat kun je wanneer zaaien?

Wanneer zaai je tomaten, wortelen, bonen of sla? Welke groenten kun je rechtstreeks in volle grond zaaien en welke kun je beter eerst binnen of onder glas opkweken? Met deze moestuin zaaikalender plan je eenvoudig je zaaimomenten doorheen het hele jaar.

De kalender is afgestemd op het klimaat in België en Nederland. De vermelde periodes blijven wel richtinggevend. Afhankelijk van je regio, de ligging van je moestuin en het weer kunnen de ideale zaaimomenten één tot enkele weken verschillen.

Bekijk ook ons assortiment biologische en zaadvaste groentezaden.

Binnen, onder glas of in volle grond zaaien

Voor je aan de zaaikalender begint, is het nuttig om de verschillende manieren van zaaien te onderscheiden.

Binnen voorzaaien

Warmteminnende groenten zoals tomaten, aubergines, paprika’s en pepers hebben een lang groeiseizoen nodig. Je zaait ze daarom binnen, in een verwarmde serre of op een lichte vensterbank.

Voldoende licht is minstens even belangrijk als warmte. Als je te vroeg zaait en de zaailingen onvoldoende licht krijgen, worden ze lang, dun en kwetsbaar.

Zaaien onder glas

Een onverwarmde serre, koude bak of tunnel beschermt jonge planten tegen koude wind, overvloedige regen en lichte nachtvorst. Zo kun je vroeger beginnen met onder andere sla, radijs, spinazie en koolgewassen.

Rechtstreeks in volle grond zaaien

Groenten zoals wortelen, pastinaak, radijs, erwten en bonen kun je meestal meteen op hun definitieve plaats zaaien. Je hoeft de jonge planten dan niet te verspenen of uit te planten.

Januari: de start van een nieuw moestuinjaar

In januari is er nog weinig licht en groeit alles langzaam. Gebruik deze maand vooral om je moestuin te plannen, je zadenvoorraad te controleren en het nodige zaaimateriaal klaar te zetten.

Wat kun je zaaien in januari?

Binnen, op een warme en lichte plaats:

• Aubergines.
• Paprika’s en pepers, vooral aan het einde van de maand.
• Knolselderij en bleekselderij.
• Uien die later worden uitgeplant.
• Vroege prei.

Onder glas:

• Voorjaarssla.
• Vroege radijs.
• Rucola.
• Spinazie.
• Winterpostelein.

Begin nog niet te vroeg met tomaten. Zonder voldoende daglicht groeien de jonge planten te snel in de hoogte.

Lees meer in Januari in de moestuin.

Februari: de eerste zaailingen verschijnen

De dagen worden langer en de eerste echte zaaironde kan beginnen. Warmteminnende gewassen blijven binnen, terwijl koudebestendige groenten onder glas of bij zacht weer buiten kunnen worden gezaaid.

Wat kun je zaaien in februari?

Binnen:

• Aubergines.
• Paprika’s en pepers.
• Selderij.
• Uien.
• Vroege prei.
• Artisjokken.

Onder glas:

• Voorjaarssla.
• Vroege koolsoorten.
• Radijs.
• Spinazie.
• Rucola.
• Vroege raapjes.

In volle grond, wanneer de bodem niet bevroren of te nat is:

• Tuinbonen.
• Erwten.
• Pastinaak.
• Winterharde spinazie.

Bekijk ook Februari in de moestuin.

Maart: het zaaiseizoen komt op gang

Maart is voor veel moestuiniers het begin van het echte zaaiseizoen. Toch is het belangrijk om rekening te houden met koude nachten en een bodem die soms nog onvoldoende is opgewarmd.

Wat kun je zaaien in maart?

Binnen:

• Tomaten.
• Aubergines.
• Paprika’s en pepers.
• Physalis.
• Selderij.
• Basilicum.

Onder glas:

• Sla.
• Koolgewassen.
• Rode bieten.
• Snijbiet.
• Prei.
• Venkel.
• Peterselie.

In volle grond:

• Wortelen.
• Radijs.
• Pastinaak.
• Erwten.
• Tuinbonen.
• Spinazie.
• Raapjes.
• Rucola.
• Kervel.
• Koriander.

Meer informatie vind je in Maart in de moestuin.

April: steeds meer mogelijkheden

In april warmt de bodem langzaam op en neemt het aantal mogelijke zaaisels sterk toe. Nachtvorst blijft mogelijk, waardoor gevoelige planten nog bescherming nodig hebben.

Wat kun je zaaien in april?

Binnen of onder glas:

• Courgettes.
• Pompoenen.
• Komkommers.
• Augurken.
• Meloenen.
• Suikermaïs.
• Basilicum.

In volle grond:

• Wortelen.
• Rode bieten.
• Snijbiet.
• Radijs.
• Raapjes.
• Erwten.
• Spinazie.
• Sla.
• Rucola.
• Koolgewassen.
• Prei.
• Pastinaak.
• Uien.
• Eenjarige kruiden en bloemen.

Pompoenen, courgettes en komkommers groeien snel. Zaai ze ongeveer drie tot vier weken voordat je ze buiten wilt uitplanten.

Mei: volop zaaien en planten

Mei is een van de drukste maanden in de moestuin. Na de laatste nachtvorst kunnen de meeste warmteminnende groenten naar buiten.

In België en Nederland blijft er tot ongeveer half mei kans op nachtvorst. Kijk daarom altijd naar de lokale weersvoorspelling voordat je gevoelige planten uitplant.

Wat kun je zaaien in mei?

Binnen, onder glas of in potjes:

• Courgettes.
• Pompoenen.
• Komkommers.
• Augurken.
• Meloenen.
• Maïs.
• Basilicum.

Rechtstreeks in volle grond:

• Lage bonen en stokbonen.
• Rode bieten.
• Wortelen.
• Radijs.
• Sla.
• Snijbiet.
• Maïs.
• Courgettes.
• Pompoenen.
• Komkommers.
• Oost-Indische kers en andere eenjarige bloemen.

Na het vorstgevaar kun je voorgezaaide tomaten, aubergines, paprika’s, pepers, courgettes en pompoenen buiten uitplanten. Laat de planten eerst geleidelijk wennen aan zon, wind en lagere temperaturen.

Lees meer in Mei in de moestuin.

Juni: zaaien voor een langere oogst

Je hoeft niet alle groenten tegelijk te zaaien. Door om de twee of drie weken kleinere hoeveelheden te zaaien, kun je de oogst beter spreiden.

Wat kun je zaaien in juni?

In volle grond:

• Bonen.
• Wortelen.
• Rode bieten.
• Snijbiet.
• Radijs.
• Hittebestendige slasoorten.
• Andijvie en andere cichorei.
• Venkel.
• Winterkolen.
• Winterprei.
• Courgettes.
• Komkommers.
• Basilicum.
• Peterselie.
• Koriander.

Zaai vooral radijs, sla, wortelen en bonen in verschillende rondes. Zo voorkom je dat alles op hetzelfde moment oogstrijp is.

Juli: vooruitdenken naar het najaar

Terwijl de zomeroogst volop bezig is, begint in juli al de voorbereiding van de herfst- en wintermoestuin.

Wat kun je zaaien in juli?

In volle grond:

• Vroege bonen, vooral aan het begin van de maand.
• Herfstwortelen.
• Rode bieten.
• Raapjes.
• Winterradijs.
• Andijvie en andere cichorei.
• Herfstsla.
• Venkel.
• Chinese kool.
• Paksoi, vooral vanaf de tweede helft van de maand.
• Peterselie.
• Koriander.

De bodem kan in juli snel uitdrogen. Houd het zaaibed vochtig en geef regelmatig water met een fijne straal.

Bekijk onze tips voor Juli in de moestuin.

Augustus: zaaien voor herfst en winter

Vrijgekomen bedden hoeven niet leeg te blijven. Je kunt er snelgroeiende bladgroenten, wintergroenten of groenbemesters zaaien.

Wat kun je zaaien in augustus?

In volle grond:

• Veldsla.
• Spinazie.
• Wintersla.
• Radijs.
• Winterradijs.
• Raapjes.
• Rucola.
• Chinese kool.
• Paksoi.
• Winterpostelein.
• Kervel.
• Koriander.

Percelen die je niet meer voor groenten gebruikt, kun je inzaaien met groenbemesters. Ze bedekken de bodem, beperken onkruidgroei en leveren organisch materiaal.

Lees meer in Augustus in de moestuin.

September: het teeltseizoen verlengen

De temperaturen beginnen te dalen, maar de bodem is vaak nog warm genoeg voor de kieming van verschillende bladgroenten.

Wat kun je zaaien in september?

In volle grond of onder glas:

• Veldsla.
• Spinazie.
• Wintersla.
• Rucola.
• Radijs.
• Winterpostelein.
• Kervel.
• Winterharde groenbemesters.

Je kunt ook jonge planten van wintersla, kool en prei uitplanten voor latere oogsten.

Ontdek alle werkzaamheden in September in de moestuin.

Oktober: de bodem beschermen

In oktober worden de zaaimogelijkheden beperkter. Toch kun je onder glas en op beschutte plaatsen nog verschillende winterharde groenten zaaien.

Wat kun je zaaien in oktober?

In volle grond of onder glas:

• Veldsla.
• Winterharde spinazie.
• Wintersla.
• Rucola.
• Radijs onder glas.
• Tuinbonen in regio’s met zachte winters.
• Winterharde erwten op een beschutte plaats.
• Groenbemesters voor de winter.

Oktober is ook een goede periode om winterknoflook en plantuien te planten.

Lees meer in Oktober in de moestuin en ontdek onze tips voor het planten van knoflook en uien in de herfst.

November: de laatste zaaisels onder glas

In november vertraagt de groei sterk. De meeste zaaisels gebeuren nu in een serre, koude bak of tunnel.

Wat kun je zaaien in november?

Onder glas:

• Veldsla.
• Spinazie.
• Wintersla.
• Radijs.
• Rucola.
• Winterpostelein.

In volle grond, afhankelijk van de bodem en de regio:

• Tuinbonen.
• Winterharde erwten.
• Knoflook.
• Winteruien.

Bewerk geen bevroren of drassige grond. Lees ook hoe je de moestuin voorbereidt op de winter.

December: oogsten en plannen

Door de korte dagen zijn de zaaimogelijkheden in december beperkt. Deze maand draait vooral om oogsten, beschermen en het plannen van het volgende moestuinseizoen.

Onder glas kun je eventueel nog zaaien:

• Veldsla.
• Winterpostelein.
• Radijs.
• Slasoorten die geschikt zijn voor korte dagen.

Maak ondertussen je teeltplan, denk na over vruchtwisseling en kies de variëteiten die je volgend seizoen wilt ontdekken.

Meer tips vind je in December in de moestuin.

Overzicht van de belangrijkste zaaiperiodes

Groente	Binnen of onder glas	In volle grond
Aubergine	Januari tot maart	Niet aanbevolen
Rode biet	Maart tot april	April tot juli
Wortel	Onder glas vanaf februari	Maart tot juli
Koolgewassen	Februari tot juni, afhankelijk van de soort	Maart tot juli
Komkommer	April tot mei	Mei tot juni
Pompoen en courgette	April tot mei	Mei tot juni
Spinazie	Februari tot maart	Maart tot mei en augustus tot oktober
Tuinboon	Februari onder glas	Februari tot maart of oktober tot november
Boon	April tot mei	Mei tot juli
Sla	Bijna het hele jaar onder glas	Maart tot september, afhankelijk van de soort
Veldsla	In het najaar onder glas	Juli tot oktober
Raap	Februari tot maart onder glas	Maart tot mei en juli tot september
Ui	Januari tot maart	Maart tot april, afhankelijk van de soort
Pastinaak	Niet nodig	Februari tot mei
Paprika en peper	Januari tot maart	Niet aanbevolen
Prei	Januari tot april	Maart tot mei, afhankelijk van de soort
Erwt	Februari onder glas	Februari tot april, soms oktober
Radijs	Bijna het hele jaar onder glas	Maart tot september
Tomaat	Februari tot april	Niet aanbevolen in ons klimaat

Pas de zaaikalender aan je eigen tuin aan

Een moestuin zaaikalender blijft altijd richtinggevend. Houd rekening met:

• De temperatuur van de bodem.
• Het risico op nachtvorst.
• De ligging en oriëntatie van je tuin.
• De aanwezigheid van een serre, tunnel of koude bak.
• De vroegheid en eigenschappen van de gekozen variëteit.
• De teeltinformatie op het zakje en de productpagina.

In een beschutte, zonnige tuin kun je soms één tot twee weken vroeger beginnen. In koude, natte of hoger gelegen gebieden kun je beter wat langer wachten.

Kies een variëteit die bij het seizoen past

Niet iedere variëteit van dezelfde groente wordt op hetzelfde moment gezaaid. Er bestaan bijvoorbeeld voorjaars-, zomer- en winterslarassen, vroege en late wortelen en radijzen voor korte of lange dagen.